Đọc một cuốn tiểu thuyết hay xem một video YouTube bằng tiếng Anh thường diễn ra suôn sẻ, cho đến khi một từ làm bạn khựng lại. Bạn mở từ điển, lướt qua mười nghĩa, đoán xem nghĩa nào hợp, và khi quay lại thì cảnh truyện đã trôi qua.
Giải pháp không phải là cố tra ít từ hơn bằng mọi giá. Mà là làm cho mỗi lần tra từ nhanh, đúng trọng tâm và trở thành một phần của chính việc đọc. Chạm vào từ, xem nghĩa của nó trong câu đó, rồi đọc tiếp.
Vì sao dừng lại để tra từ làm đứt mạch học của bạn
Mỗi lần rời khỏi trang, bạn phải trả giá hai lần. Bạn mất mạch câu chuyện, và mất luôn ngữ cảnh lẽ ra giúp bạn nhớ từ đó dễ dàng.
Một cuốn từ điển thông thường cũng đưa cho bạn quá nhiều. Phần lớn các từ tiếng Anh thông dụng có nhiều nghĩa, và nghĩa được liệt kê đầu tiên thường không phải nghĩa bạn cần. Việc chọn giữa chúng tốn thời gian và sự chú ý mà lẽ ra bạn nên dành cho việc hiểu văn bản.
Kết quả thì ai cũng quen: đọc thấy chậm, xem video thấy mệt, và nhiều người học bỏ cuộc với tài liệu tiếng Anh thật để quay về với bài tập.
Một lần tra từ tốt nên cho bạn những gì
Khi chạm vào một từ, bạn cần ba thứ.
Thứ nhất, nghĩa của nó trong câu này. Không phải mọi nghĩa mà từ đó có thể có, chỉ nghĩa áp dụng ở đây.
Thứ hai, một lời giải thích bằng tiếng Anh đơn giản. Một định nghĩa ngắn, dễ hiểu giúp bạn ở lại trong tiếng Anh và hiểu rõ hơn cách từ đó được dùng.
Thứ ba, cách phát âm. Nghe một từ giúp bạn nhận ra nó vào lần tới khi ai đó nói từ đó trong một video.
Hãy xem câu này:
The key to this rapid language learning boils down to massive exposure to comprehensible input.
Ở đây, key không có nghĩa là thứ dùng để mở cửa. Nó có nghĩa là yếu tố quan trọng nhất. Còn boils down to là một cụm từ: nó có nghĩa là một điều gì đó rốt cuộc quy về một ý chính. Một cách tra từ hiểu được câu văn sẽ cho bạn thấy đúng những nghĩa đó.
Khi nào nên dịch cả câu
Đôi khi bạn biết từng từ mà vẫn không theo được câu. Cấu trúc ngữ pháp dài, trật tự từ khác thường, hoặc một thành ngữ mang nghĩa khác với nghĩa đen của các từ. Đó là lúc nên dịch cả câu.
Hãy dùng nó để kiểm tra, chứ không phải để thay thế:
- Đọc câu tiếng Anh trước và cố gắng hiểu nó.
- Dịch cả câu sang ngôn ngữ của bạn chỉ với một chạm.
- Đọc lại câu tiếng Anh và để ý xem phần nào gây khó khăn.
Cách này giữ câu tiếng Anh ở vị trí trung tâm. Bản dịch giúp bạn thấy cấu trúc, còn lần đọc thứ hai mới là lúc việc học thực sự diễn ra.
Vừa chạm vừa đọc một cuốn sách tiếng Anh
Sách cho phép bạn đi theo nhịp của riêng mình, nên rất lý tưởng cho cách học vừa chạm vừa đọc. Hãy chọn một cuốn sách mà phần lớn bạn theo được, và chỉ chạm vào những từ cản trở bạn hiểu trang đó.
Nếu một trang cần tra nhiều hơn vài lần, đó cũng là thông tin hữu ích. Tạm thời hãy thử một cuốn dễ hơn, hoặc đọc một chương bạn đã biết bằng tiếng mẹ đẻ. Để biết thêm về cách chọn sách, hãy đọc Cách đọc sách tiếng Anh.
Vừa chạm vừa xem video YouTube và phụ đề
Video trôi nhanh hơn, nên việc tra từ càng phải nhanh hơn. Hãy xem với phụ đề tiếng Anh, dừng lại ở một câu thoại quan trọng, và chạm vào từ hoặc cụm từ bạn muốn hiểu.
Nhiều cách diễn đạt hữu ích nhất trong tiếng Anh nói là cụm từ chứ không phải từ đơn lẻ. Hãy xem câu phụ đề này:
On one hand, I think it's kind of relaxing and fun.
Ở đây, kind of không có nghĩa là một loại của thứ gì đó. Nó có nghĩa là phần nào, hoặc một chút. Nhận ra những cụm từ như vậy sẽ dễ hơn nhiều khi chúng đã được làm nổi bật sẵn trong phụ đề cho bạn. Để luyện cả đôi tai, hãy xem Luyện nghe tiếng Anh thế nào?.
Lưu những gì bạn chạm vào, cùng với câu của nó
Một từ chỉ tra một lần thì rất dễ quên. Hãy lưu những từ bạn muốn giữ lại, và lưu chúng cùng với câu mà bạn gặp chúng. Khi ôn lại sau này, câu văn gợi lại cảnh, và cảnh gợi lại ý nghĩa.
Giữ danh sách thật ngắn. Lưu những từ làm bạn vướng và những từ bạn muốn tự mình sử dụng, còn lại thì cứ để chúng trôi qua. Để tìm hiểu sâu hơn về thói quen này, hãy đọc Học từ vựng trong ngữ cảnh.
Học tiếng Anh qua những gì bạn yêu thích
DexSpeak được xây dựng đúng theo cách này. Đọc một cuốn sách EPUB hay một bài viết trên web, hoặc xem một video YouTube có phụ đề. Chạm vào bất kỳ từ hay cụm từ nào để xem nghĩa của nó trong chính câu đó, bằng tiếng Anh đơn giản. Khi cả câu mới là vấn đề, hãy dịch nó sang ngôn ngữ của bạn chỉ với một chạm. Chạm vào biểu tượng trái tim để lưu những gì bạn tìm được, cùng với câu của nó, và ôn lại sau. Bạn có thể xem toàn bộ quy trình trong video 24 giây trên trang này.
Một thói quen đơn giản là đủ: dành mười lăm phút với một cuốn sách hay video do bạn tự chọn, chỉ chạm vào những gì làm bạn vướng, rồi dành ba phút xem lại những gì đã lưu hôm nay. Tài liệu tốt nhất để học tiếng Anh là tài liệu mà ngày mai bạn muốn quay lại, vì vậy hãy bắt đầu với điều bạn yêu thích và để tiếng Anh đi cùng với nó.



